SDA(V) staat voor het sialodacryladenitis virus. Het is niet een specifiek luchtwegvirus, maar tast ook delen van het digestiestelsel aan. Het is een zeer besmettelijk virus, dit virus is een coronavirus. Een coronavirus is een RNA-virus. Bij dit soort virussen komt RNA recombinatie vaak voor en is voor de evolutionaire variatie van coronavirussen verantwoordelijk. De overdracht van coronavirussen kan op verschillende manieren plaatsvinden: horizontaal via besmet materiaal, via de lucht, maar ook feacaal-oraal.Ook door het hanteren van besmette ratten en daarna het hanteren van gezonde ratten kan de infectie overbrengen. Het is dus heel belangrijk om de handen tussendoor te ontsmetten. Helaas is het zo dat de rat nog geen symptomen hoeft te hebben, maar al wel besmettelijk kan zijn. De periode dat een rat het virus bij zich draagt en uitscheid duurt ongeveer een week. Quarantaine maatregelen zijn bijzonder belangrijk, houdt er rekening mee dat het virus ook door de lucht verspreid wordt, dus een kamer met dezelfde luchtcirculatie als de andere kamers is niet afdoende. Andere antigeen verwante coronavirussen zijn: het muizen hepatitis virus (MHV) en het rat coronavirus (RCV).
Het virus kan onder de elektronenmicroscoop mooi in beeld gebracht worden. In een negatief gecontrasteerd preparaat is te zie dat: het een pleiomorf virus is wat circa 120 nm groot is. Daarnaast is het opvallend dat ze bloembladvormige uitsteeksels aan hun oppervlak dragen. Deze uitsteeksels zijn 12-24 nm groot en omgeven het virus als een krans.

Het virus is zelflimiterend, heeft een hoge morbiditeit en een lage mortaliteit. De mortaliteit kan enorm stijgen als er andere pathogene in het spel zijn, zoals mycplasma en helaas is dat in de meeste gevallen zo. Het SDA-virus veroorzaakt eerst een rhinitis. Deze rhinitis wordt gevolgd door epitheliale necrose en oedeem (door de ontsteking) van de traanklieren en de speekselklieren. Hierdoor krijgt de rat een dikke keel, het lijkt alsof de rat de bof heeft. Ook gaan de cervicale lymfeknopen reageren, dit uit zich in zwelling van deze klieren.

Mogelijke symptomen op een rij:
• Niezen
• Porfyrine uitscheiding bij ogen en neus
• Zwelling onder de nek veroorzaakt door de zwelling van de lymfeknopen, speekselklieren ed.
• Scheel kijken, knipperen, en wrijven in de ogen
• Zwelling of infectie van de ogen of omliggende weefsels
• Cornea ulcera
• Hyphema (bloeding in het oog)
Bovengenoemde symptomen worden niet altijd in elk besmet dier gezien.

Als alles goed gaat genezen de geïnfecteerde klieren binnen 7 tot 10 dagen en de klinische verschijnselen nemen af binnen 30 dagen met minimale residuele laesies. Het kan zijn dat de infectie veel langer zichtbaar blijft in een populatie, maar de individuele rat is meestal niet langer dan een week echt ziek. Over het algemeen blijven de ratten goed actief, eten en drinken nog goed. Alleen in de ernstige gevallen kan lusteloosheid, verminderde eetlust en het tijdelijk ontstaan van anoestrus ontstaan. Tijdens de acute fase van een SDAV infectie hebben de dieren een verhoogd anesthesie risico als gevolg van het vernauwen van de bovenste luchtwegen. De volgende oogaandoeningen kunnen vanzelf weer verdwijnen: conjunctivitis, keratitis, ulcera, synachiae, hyphema. Deze aandoeningen ontstaan als gevolg van een dysfunctie van de traanklieren. Soms blijft een chronische keratitis of een megaglobulus bestaan. Een complicatie is automutilatie van het oog, oa door krabben en wrijven. Bij sommige jonge dieren kan het voorkomen dat de gehele oogbol verwijderd wordt als gevolg hiervan.

Het SDA-virus verzwakt het immuunsysteem, dus is het handig om bij de eerste verschijnselen alle aanwezige ratten te behandelen tegen het ontstaan van secundaire bacteriële infecties. Zwangere en zogende vrouwtjes lijken niet te worden aangedaan, deze moeten dus ook niet behandeld worden met antibiotica in verband met de risico’s voor de rittens. Natuurlijk moet er wel behandeld worden als deze dieren toch ziek worden. Het wordt aanbevolen om de jonge ratten en de zwangere/zogende vrouwtjes te isoleren. Daarnaast moeten er geen nieuwe dieren worden aangeschaft, en is het verstandig om tenminste 2 maanden te stoppen met fokken. Dit omdat nieuw bloed het virus in de kolonie houdt, omdat steeds nieuwe dieren worden aangestoken. Omdat mycoplasma in de meeste gevallen ook aanwezig is en de infectie heel snel kan compliceren met fatale afloop wordt behandeld alsof men mycoplasma behandeld.

De Diagnose wordt gesteld op basis van de symptomen, histologie en antilichaam detectie.
Het probleem met antilichamen is dat daar bloed voor nodig is, en voor voldoende is het nodig om de rat onder algehele anesthesie te brengen (wat dus gevaar oplevert als er sprake is van betrokkenheid van de longen). Soms lukt het om bij de wakkere rat voldoende bloed uit de staartvene te krijgen. In de meeste gevallen zal er geen bloedonderzoek uitgevoerd worden omdat het om huisdieren gaat en het een ingrijpend onderzoek is voor de rat.

De enige preventie is om de ratten van alle andere ratten te isoleren. Nieuwe dieren moeten voldoende lang in quarantaine geplaatst worden om zeker te zijn dat ze niet besmet zijn.