9 september 2008

NEC – Blauw Wit 4 (beker),  3-7

 

Kansen

 

Mijn teergeliefde Yvonne voetbalt, net als ik, zowel op het veld als in de zaal. Ook zij speelt in veteranenteams waar de gemiddelde leeftijd geruisloos maar onverbiddelijk boven de veertig is geklommen. Net als ik werd ook Yvonne vorig jaar kampioen. Op het veld, wel te verstaan.

 

Met ons beider futsalteams is nog wat merkwaardigs aan de hand. We moeten namelijk opvallend vaak spelen op dezelfde avond, en dan ook nog vaak in dezelfde hal (OC Huisman). Bijgevolg moeten we elkaar ook vaak aflossen, wat de nodige logistieke afstemming vergt. Afgelopen dinsdag, onze eerste wedstrijd van het seizoen, was het op deze manier ook weer meteen raak. Als je nagaat dat er heel veel teams in Nijmegen spelen en heel veel sporthallen zijn, dan is de kans dat Yvonne en ik zovaak na elkaar moeten spelen, belachelijk klein. Een wonder?

 

Ik besloot het maar eens uit te zoeken. In het seizoen 2007/08 speelden wij van de 20 wedstrijden (18 competitie en 2 beker) er 11 op dezelfde avond. Dat is ruim meer dan de helft. Nogal veel als je je bedenkt dat we vorig jaar niet alleen op dinsdag hebben gespeeld, maar regelmatig ook op woensdag en vrijdag. Maar liefst 5 keer moesten wij op een avond aansluitend spelen, dat is een 25% van het totale aantal wedstrijden. Om nu hierin de mate van toeval te bepalen, berekenen we de kans hierop als onze wedstrijden door de KNVB ad random zouden worden gepland. Daar heb je wat meer gegevens voor nodig, zoals het aantal teams in Nijmegen en het aantal hallen waarin wordt gespeeld.

 

Via de site van de KNVB en voetbalgids.com kwam ik tot de volgende inventarisatie van het aantal futsalteams (senioren) dat meedoet aan de KNVB-competitie, uitgesplitst naar mannen en vrouwen. (Het aantal jeugdteams is overigens te verwaarlozen: alleen Chabbab Hees heeft twee jeugdteams.)

 

FUTSALTEAMS IN NIJMEGEN

M

V

Blauw-Wit

8

-

Brakkenstein

10

-

Chabbab Hees

1

1

Krayenhoff

2

-

NEC

2

-

Orion

1

-

Quick 1888

8

1

SCE

14

1

Sportrijk

2

-

Uni ZVV

7

-

Union

10

3

Totaal

65

6

 

DVE Trajanus, FC Kunde, Jonkerboys, Kolping-Dynamo , Nijmeegse Boys, Noviomagum, Oranje-Blauw, PGEM, Sint Jan en Trekvogels hebben geen futsalteams (meer). Betekent dus dat er 71 Nijmeegse futsalteams zijn. Ik heb stellig het idee dat het er vroeger meer waren, maar dat terzijde. Door de KNVB blijken vier Nijmeegse sporthallen te worden ingezet: de OC Huismanhal, Jan Massinkhal, Ark van Oost en het Gymnasion.

 

Welnu, als 71 teams worden ingezet in vier verschillende hallen op drie verschillende dagen (dinsdag, woensdag, vrijdag), wat is dan de kans dat 2 teams op dezelfde avond in dezelfde hal spelen? Als je er van uitgaat dat alle 71 teams in één week spelen, is die kans 1 x 1/3 x 1/4 = 1/12 = 8,3%. Maar omdat de teams niet elke week spelen, is die kans nog lager, wellicht zo’n 5%. Dat verschilt nogal van de geconstateerde 55% overlap van NEC 1 en Union Da2. Het is dus echt een wonder.

 

Als we de gegevens goed bekijken, blijken er toch flinke adders onder het gras. Van de vier Nijmeegse sporthallen wordt het Gymnasion uitsluitend gebruikt door UniZVV en de Ark van Oost door enkele teams van Blauw Wit. Daarnaast blijven er dus eigenlijk maar twee hallen over. Daar komt nog bij dat niet alle Nijmeegse teams ook een Nijmeegse sporthal als thuishal hebben. Zo spelen sommige teams van SCE, Union en Brakkenstein hun thuiswedstrijden in Weurt, Malden of Wijchen. Union Da2 en NEC 1 spelen hun thuiswedstrijden in de OC Huismanhal, beide met voorkeursdag dinsdag. De kans dat teams van Union en NEC elkaar op een avond treffen, is dus veel groter dan de berekende 5%. Om de exacte kans te berekenen, zou je van alle teams de voorkeursdag en thuishal moeten weten, maar dat is voor deze exercitie teveel werk. Wel duidelijk blijkt dat het spelen op dezelfde avond veel minder toevallig is dan het oorspronkelijk leek.

 

Wat mogen we nu voor conclusie trekken? In hoeverre moeten we denken in kansen, of juist in termen van toeval? Kansberekening klopt niet als je de verkeerde uitgangspunten neemt. Maar heb je altijd inzicht in de uitgangspunten? Worden de mechanismen achter statistische patronen niet juist door het toeval aan ons oog onttrokken? Wat is de kans dat we tegen een sterker team als Blauw Wit 4 niet met 7-3 verliezen, zoals vanavond, maar met 7-3 winnen? Hebben we nu statistisch voordeel als we ze over een paar weken in de competitie tegenkomen, of juist niet? Wat is de kans dat je je enkel blesseert tegen een boksbal, zoals Sjoerd heeft gedaan? Waarom neemt Casper wel een parasiet mee uit de tropen en Jeroen niet? Hoe waarschijnlijk is het dat Patrick opnieuw onze topscorer wordt? Wat heeft het lot voor ons in petto als het gaat om blessures? Is er een statistisch verband tussen onze uitslagen en de fietskilometers van Erik? Voetbalt Gerard beter als hij naar een filosofieavond is geweest? Wat is de kans dat Jan ooit nog terugkomt?

 

Komende dinsdag de eerste competitiewedstrijd. En ja hoor, ook Yvonne speelt op diezelfde avond. Gelukkig hoeven we ons daar niet meer over te verbazen.

 

Paul